Hoe werkt de examencommissie secundair onderwijs?

De officiële naam is Examencommissie secundair onderwijs van de Vlaamse Gemeenschap. Het is dus geen privéinstelling, geen alternatief circuit, maar een overheidsorgaan dat secundaire diploma's uitreikt aan wie ze niet via een school behaalt. Het bestaat al decennia, maar veel mensen weten niet precies hoe het werkt, wat je ermee kunt halen en wat het van je vraagt. Dit artikel legt het stap voor stap uit.

Wie kan zich inschrijven?

Er is geen leeftijdsgrens en geen diplomavereiste om deel te nemen. Iedereen kan zich inschrijven, ongeacht achtergrond of vooropleiding. Er is één uitzondering: wie jonger is dan 18 en dus nog leerplichtig is, heeft naast de inschrijving bij de examencommissie ook een goedkeuring voor thuisonderwijs nodig van het Departement Onderwijs van de Vlaamse Gemeenschap.

Hoe schrijf je je in?

De inschrijving verloopt via het kandidatenportaal op examencommissie.vlaanderen.be. Voordat je je kunt inschrijven, moet je verplicht een infosessie bijwonen, georganiseerd door de examencommissie zelf. Pas daarna kun je een studierichting kiezen en je examens beginnen plannen.

De inschrijvingskost bedraagt circa 38 tot 40 euro per studierichting. Na inschrijving kies je zelf wanneer je welke vakken aflegt. Elke reeks loopt tot 15 augustus, waarna een nieuwe reeks begint. Actuele deadlines en examendatums staan op het portaal, want die kunnen jaarlijks wijzigen.

Welke diploma's kun je behalen?

De examencommissie reikt diploma's uit voor het volledige secundair onderwijs, in alle studievormen: ASO, TSO, BSO en KSO. Concreet gaat het om:

• Getuigschrift eerste graad secundair onderwijs
• Getuigschrift tweede graad secundair onderwijs
• Diploma secundair onderwijs (derde graad)

Een diploma behaald via de examencommissie is juridisch volledig gelijkwaardig aan een diploma van een erkende school. Hogescholen, universiteiten en werkgevers maken geen onderscheid, en op het document staat niet vermeld hoe je het behaalde.

Hoe verlopen de examens?

Alle examens vinden fysiek plaats in het Hendrik Consciencegebouw in Brussel, vlakbij het Noordstation. Afhankelijk van het vak zijn de examens schriftelijk, mondeling, digitaal of praktisch van aard. Je legt elk vak af voor een jury van leraren en vakdeskundigen, op een datum die je zelf reserveert via het portaal.

Wanneer slaag je, en wat als je zakt?

De vakken in je programma zijn verdeeld in twee categorieën: A-vakken en B-vakken.

Voor A-vakken geldt een harde grens: je moet minstens 50% behalen om te slagen. Voor B-vakken bestaat er een deliberatiesysteem: tekorten mogen gespreid zijn over maximaal 3 B-vakken, zolang het totale tekort binnen bepaalde grenzen blijft.

Wie zakt voor een vak, kan herkansen. Per vak en per kalenderjaar zijn maximaal 3 pogingen toegestaan. Over de jaren heen is er geen limiet: je kunt blijven herkansen tot je slaagt, zonder dat eerdere deelnames vervallen.

Meer informatie

Voor actuele examendatums, de exacte inschrijvingsperiode en de lijst van beschikbare studierichtingen: examencommissie.vlaanderen.be. De informatie op dat portaal is de enige die volledig up-to-date is, want deadlines en praktische details veranderen van jaar tot jaar.

Leerlingen die wegens langdurige ziekte niet op school kunnen zijn, kunnen in plaats van examencommissie ook gebruikmaken van tijdelijk onderwijs aan huis en synchroon internet onderwijs, indien ze aan de voorwaarden voldoen.

Foto's via Unsplash